Wanneer is het internet uitgevonden? De geschiedenis achter het grootste netwerk ter wereld

Het internet bestaat in zijn vroegste vorm al sinds 1969. In dat jaar werd ARPANET opgezet, een computernetwerk van het Amerikaanse leger dat later uitgroeide tot wat we vandaag het internet noemen. Maar de vraag wanneer het internet precies is uitgevonden, heeft niet één simpel antwoord. Het is een verhaal van tientallen jaren ontwikkeling, met meerdere sleutelmomenten.

Hoe begon het allemaal? De rol van de Koude Oorlog

De aanleiding voor het internet lag in de ruimterace. In 1957 lanceerde de Sovjet-Unie de Spoetnik I, de eerste kunstmaan. Dit schokte de Verenigde Staten. Het Amerikaanse leger wilde niet langer afhankelijk zijn van één centrale communicatielijn. Als die lijn werd aangevallen, zou alle communicatie uitvallen. Er moest een oplossing komen: een netwerk dat ook werkte als een deel ervan wegviel.

Het Amerikaanse ministerie van Defensie richtte daarvoor ARPA op, de Advanced Research Projects Agency. Deze organisatie begon te werken aan een slim communicatienetwerk dat berichten via meerdere routes kon versturen.

ARPANET: het eerste echte netwerk

In 1969 werd ARPANET officieel in gebruik genomen. Dit netwerk verbond vier universiteiten in de Verenigde Staten met elkaar: de UCLA, de Universiteit van Californië in Santa Barbara, de Stanford Research Institute en de Universiteit van Utah. Voor het eerst konden computers op verschillende locaties met elkaar communiceren.

De eerste boodschap die via ARPANET werd verstuurd, was kort maar historisch. Iemand probeerde het woord “login” te sturen, maar het systeem crashte na de letter “o”. De ontvanger kreeg dus alleen “lo” binnen. Onbedoeld was dit meteen een van de meest memorabele eerste berichten in de geschiedenis van de communicatie.

Wanneer is internet uitgevonden zoals wij het kennen?

ARPANET was het begin, maar het was nog niet het internet zoals wij dat gebruiken. Daarvoor waren nog twee grote stappen nodig.

De eerste stap was de uitvinding van TCP/IP in 1983. Dit is een set regels, ook wel een protocol genoemd, die bepaalt hoe computers gegevens naar elkaar versturen. Dankzij TCP/IP konden niet alleen overheidscomputers, maar ook andere netwerken met elkaar worden verbonden. Vanaf dit moment spreek je echt van het internet.

De tweede stap was de uitvinding van het World Wide Web in 1991. De Britse wetenschapper Tim Berners-Lee ontwikkelde een systeem waarmee mensen via webpagina’s informatie konden delen en bekijken. Het World Wide Web is niet hetzelfde als het internet zelf. Het internet is het netwerk van verbonden computers. Het World Wide Web is een manier om informatie op dat netwerk te presenteren en te bekijken.

De belangrijkste mijlpalen op een rij

• 1957: De lancering van Spoetnik I zet de VS aan het denken over veilige communicatienetwerken.
• 1969: ARPANET wordt in gebruik genomen en verbindt vier Amerikaanse universiteiten.
• 1983: TCP/IP wordt ingevoerd. Netwerken kunnen nu met elkaar worden verbonden. Dit geldt als het officiële geboortejaar van het internet.
• 1991: Tim Berners-Lee introduceert het World Wide Web, waardoor het internet toegankelijk wordt voor iedereen.
• Jaren 90: Het internet wordt beschikbaar voor gewone mensen thuis, met de opkomst van internetproviders en de eerste webbrowsers.

Wie heeft het internet dan eigenlijk uitgevonden?

Er is niet één persoon die het internet heeft uitgevonden. Het is het resultaat van samenwerking tussen wetenschappers, ingenieurs en overheden over een periode van meerdere decennia. Wel zijn er twee namen die je vaak hoort. Vint Cerf en Bob Kahn ontwikkelden samen het TCP/IP-protocol in de jaren 70. Zij worden door velen gezien als de vaders van het internet. Tim Berners-Lee is de bedenker van het World Wide Web en maakte het internet praktisch bruikbaar voor het grote publiek.

Van laboratorium naar huiskamer

In de jaren 90 maakte het internet een enorme sprong. Internetproviders begonnen hun diensten aan te bieden aan gewone huishoudens. De eerste webbrowsers, zoals Mosaic en later Netscape, maakten het mogelijk om eenvoudig websites te bezoeken. E-mail, forums en zoekmachines volgden snel. Aan het einde van de jaren 90 was het internet niet meer weg te denken uit het dagelijks leven in veel westerse landen.

Wat begon als een militair communicatiemiddel is uitgegroeid tot een wereldwijd netwerk waar dagelijks miljarden mensen gebruik van maken. Van een noodplan in de Koude Oorlog tot de basis van bijna alle moderne communicatie, informatievoorziening en handel.

Veelgestelde vragen

In welk jaar is het internet uitgevonden?
Het internet is in zijn vroegste vorm uitgevonden in 1969, het jaar dat ARPANET werd gelanceerd. Als je uitgaat van het moment dat het internet echt functioneerde zoals vandaag, dan is 1983 het meest gebruikte geboortejaar. In dat jaar werd TCP/IP ingevoerd, het protocol dat netwerken met elkaar verbindt.

Wat is het verschil tussen het internet en het World Wide Web?
Het internet is het fysieke netwerk van verbonden computers wereldwijd. Het World Wide Web is een systeem van webpagina’s dat via het internet werkt. Je gebruikt het internet dus ook voor e-mail, online games en videogesprekken, niet alleen voor websites. Het World Wide Web is één toepassing op het internet.

Was het internet altijd bedoeld voor iedereen?
Nee, het internet was oorspronkelijk niet bedoeld voor gewone gebruikers. Het begon als een militair en wetenschappelijk communicatiemiddel in de Verenigde Staten. Pas in de jaren 90 werd het internet opengesteld voor het grote publiek, met de opkomst van internetproviders en webbrowsers.

Wie zijn Vint Cerf en Bob Kahn?
Vint Cerf en Bob Kahn zijn de twee wetenschappers die in de jaren 70 het TCP/IP-protocol ontwikkelden. Dit protocol maakt het mogelijk dat verschillende netwerken met elkaar kunnen communiceren. Daarmee legden zij de technische basis voor het internet zoals wij dat kennen. Ze worden vaak de vaders van het internet genoemd.